«همهجا، به قیمت!»
یکی از رانندگان، مقصد موردنظرش را همینطور در بیجک ثبت کرده بود. جملهای کوتاه و آشنا در بازار حملونقل که پشت آن یک واقعیت مهم قرار دارد: در نقاط مختلف کشور، خودروهایی آماده بارگیریاند که مقصد منعطفی دارند و فقط باید در زمان مناسب به درخواست حمل مناسب متصل شوند.
در بازار اعلام بار، معمولاً اطلاعات از سمت بار آغاز میشود؛ صاحب بار مبدأ، مقصد، نوع کالا و بارگیر موردنیاز را اعلام میکند و منتظر راننده مناسب میماند. اما طرف دیگر این بازار نیز اطلاعات ارزشمندی دارد: رانندهای که امروز در یک شهر حضور دارد، نوع وسیلهاش مشخص است و برای یک مسیر یا حتی چند مقصد آماده حرکت است.
هدف بیجک این است که درخواستهای حمل صاحبان بار و ظرفیت آماده حمل رانندگان سریعتر و دقیقتر یکدیگر را پیدا کنند.
مشاهده رانندگان آماده حمل در بیجک
این گزارش بر اساس چه دادههایی تهیه شده است؟
در این گزارش، ثبتهای آمادگی رانندگان در یک بازه ۴۷ روزه، از ۲۹ خرداد تا ۱۳ مرداد ۱۴۰۵ بررسی شده است. پس از کنارگذاشتن ثبتهای تست، داخلی، حذفشده و موارد تکراری، ۲۳۱ اعلام آمادگی معتبر در تحلیل باقی ماند.
این ثبتها توسط ۱۶۷ راننده انجام شده و در مجموع شامل ۲۴۴ وسیله اعلامشده بودهاند. در ۴۴ روز از ۴۷ روز مورد بررسی، حداقل یک راننده آمادگی خود را ثبت کرده است؛ یعنی این قابلیت در حدود ۹۴ درصد روزهای بازه فعال بوده است.
این آمار، تصویری از رفتار کاربران بیجک در بازه مورد بررسی است و نباید آن را سرشماری کامل بازار حملونقل کشور در نظر گرفت.
چند عدد مهم از رانندگان آماده حمل بیجک
- ۲۳۱ اعلام آمادگی معتبر
- ۱۶۷ راننده یکتا
- ۲۴۴ وسیله اعلامشده
- حضور رانندگان در ۲۶ استان مبدأ
- انتخاب مسیر به سمت ۲۸ استان مقصد
- ثبت آمادگی در ۴۴ روز از ۴۷ روز

رانندگان بیشتر از کدام استانها آماده حرکت بودهاند؟
یزد با ۲۸ ثبت، فعالترین استان مبدأ در این بازه بوده است. پس از آن، تهران با ۲۶ و گیلان با ۲۳ ثبت قرار گرفتهاند. این سه استان رویهم حدود یکسوم کل اعلام آمادگیها را تشکیل دادهاند.
خراسان رضوی، خوزستان، اصفهان و فارس نیز در میان مبدأهای پرتکرار قرار داشتهاند. گستردگی مبدأها نشان میدهد ظرفیت آماده حمل فقط در چند قطب محدود متمرکز نبوده و از بخشهای مختلف کشور وارد شبکه شده است.
مقصد محبوب رانندگان کجا بوده است؟
تهران با ۳۱ ثبت، با فاصله پرتکرارترین مقصد انتخابی رانندگان بوده است. اصفهان با ۱۶ ثبت در رتبه بعدی قرار گرفته و سپس مشهد، تبریز، زنجان، اهواز، شیراز و یزد دیده میشوند.
در سطح مسیرهای استانی نیز مسیرهای یزد به تهران و گیلان به اصفهان هرکدام پنج بار تکرار شدهاند. با این حال، نکته مهم تنوع بالای مسیرهاست؛ تعداد زیادی از ترکیبهای مبدأ و مقصد فقط یکبار ثبت شدهاند.
این پراکندگی نشان میدهد بازار ظرفیت حمل، تنها از چند مسیر پرتردد تشکیل نشده است. بخش مهمی از ارزش یک سامانه اعلام بار آزاد در همین است که بتواند مسیرهای کمتکرار و ظرفیتهای پراکنده را نیز قابل مشاهده کند.
وانت و کمپرسی؛ شانهبهشانه در صدر
برای تحلیل نوع بارگیر، فقط ۱۹۳ ثبت دارای بارگیر مشخص در نظر گرفته شده است. ثبتهای بدون بارگیر از این بخش حذف شدهاند؛ این موارد مربوط به نقصی در فرم ثبت بودهاند که اکنون برطرف شده است.
در میان ثبتهای دارای بارگیر مشخص، وانت و کمپرسی هرکدام با ۳۸ ثبت و سهم ۱۹.۷ درصد، مشترکاً در صدر قرار گرفتهاند. پس از آنها کفی با ۲۴ ثبت، اطاقدار با ۱۹ ثبت و مسقف و بغلدار معمولی هرکدام با ۱۷ ثبت قرار دارند.
وانت و کامیونت رویهم ۴۸ ثبت داشتهاند؛ یعنی حدود یکچهارم بارگیرهای مشخص مربوط به ناوگان سبک بوده است. بنابراین ظرفیت آماده حمل در بیجک فقط به کامیون و تریلی محدود نیست و بخش حمل سبک نیز سهم قابلتوجهی دارد.
ثبت اعلام بار سنگین | ثبت اعلام بار وانت
رانندهها برای امروز آمادهاند یا برای همیشه؟
در بخش مدت آمادگی، ۸۹ راننده گزینه «فقط امروز» را انتخاب کردهاند. ۷۲ ثبت بهصورت دائمی و ۶۶ ثبت با اعتبار سهروزه انجام شده است. فقط چهار نفر گزینه هفتروزه را انتخاب کردهاند.
به زبان ساده، رانندگان یا نیاز فوری به بار داشتهاند یا ترجیح دادهاند آمادگی خود را بدون محدودیت کوتاهمدت اعلام کنند. گزینه میانی هفتروزه تقریباً طرفداری نداشته است؛ انگار در بازار حملونقل، یا «امروز» معنا دارد یا «همیشه».
حدود یکچهارم رانندگان مقصد منعطف داشتهاند
در ۱۷۳ ثبت، یک مقصد مشخص انتخاب شده است. در ۵۰ مورد، راننده مقصد را باز، آزاد، کل کشور یا همه شهرها اعلام کرده و هشت ثبت نیز شامل چند مقصد بودهاند.
این انعطاف برای صاحبان بار اهمیت زیادی دارد. رانندهای که فقط یک مقصد خاص را نمیپذیرد، میتواند گزینه مناسبی برای چند درخواست حمل مختلف باشد؛ بهخصوص زمانی که قیمت، زمان بارگیری و احتمال پیداکردن بار برگشت برای او منطقی باشد.
«همهجا، به قیمت» شاید کوتاهترین تعریف از ظرفیت منعطف در بازار حملونقل باشد.
رانندگان چطور به فرم ثبت آمادگی رسیدهاند؟
نزدیک به ۶۰ درصد ثبتها از دکمههای داخل سالنهای اعلام بار انجام شده است. ۲۷.۳ درصد کاربران مستقیماً وارد فرم شدهاند و ۱۳.۹ درصد نیز از صفحه جستوجوی بار به ثبت آمادگی رسیدهاند.
این رفتار نشان میدهد پیشنهاد ثبت آمادگی درست در زمانی مؤثر است که راننده مشغول دیدن بارهای یک سالن یا جستوجوی مسیر موردنظرش است. اگر در آن لحظه بار مناسب پیدا نشود، میتواند آمادگی خود را ثبت کند تا صاحب بار نیز ظرفیت موجود را ببیند.
آیا رانندگان دوباره برمیگردند؟
از میان ۱۶۷ راننده یکتا، ۱۲۶ نفر فقط یکبار آمادگی خود را ثبت کردهاند؛ اما ۴۱ راننده برای بار دوم یا بیشتر برگشتهاند. این گروه حدود ۲۵ درصد رانندگان را تشکیل میدهد و نزدیک به ۴۵ درصد کل ثبتها را ایجاد کرده است.
بازگشت رانندگان نشان میدهد ثبت آمادگی صرفاً یک اقدام آزمایشی یا یکباره نیست و میتواند به بخشی از رفتار روزمره راننده برای پیداکردن بار تبدیل شود.
این شفافیت چه کمکی به صاحب بار میکند؟
صاحب بار معمولاً جستوجو را با اعلام نیاز خود آغاز میکند؛ اما مشاهده ظرفیت آماده حمل میتواند تصمیم او را سریعتر و دقیقتر کند. او میتواند ببیند در چه مبدأهایی راننده آماده است، چه نوع بارگیری در دسترس قرار دارد و کدام رانندگان در انتخاب مقصد انعطاف بیشتری دارند.
هرچه تصویر روشنتری از دو طرف بازار وجود داشته باشد، احتمال رسیدن بار مناسب به خودروی مناسب بیشتر میشود. نتیجه این اتصال میتواند انتظار کمتر، کاهش حرکت بدون بار و استفاده بهتر از ظرفیت واقعی ناوگان باشد.
بررسی ظرفیتهای آماده حمل در بیجک

بیجک؛ جایی برای دیدهشدن بار و ظرفیت حمل
بیجک قرار نیست فقط فهرستی از اعلام بارها باشد. هدف، ساختن بازاری است که در آن هم درخواست حمل صاحب بار دیده شود و هم راننده بتواند پیش از پیداشدن بار، موقعیت و آمادگی خود را وارد شبکه کند.
این گزارش نخستین قدم برای ارائه تصویری روشنتر از ظرفیتهای حمل ثبتشده در بیجک است. با افزایش تعداد کاربران و دادهها، امکان شناخت دقیقتر مسیرها، زمانهای اوج تقاضا، نوع ناوگان و الگوهای واقعی بازار نیز بیشتر خواهد شد.
صاحب بار هستید؟
ثبت اعلام بار سنگین در بیجک
ثبت اعلام بار وانت در بیجک
